ارتودنسی سرامیکی بهتر است یا فلزی؟

انتخاب بین ارتودنسی سرامیکی و فلزی یکی از سوال های رایج پیش از شروع درمان است. هر دو روش، نوعی ارتودنسی ثابت هستند؛ یعنی براکت ها با کمک چسب مخصوص روی دندان ها قرار می گیرند و تا پایان دوره درمان توسط متخصص ارتودنسی برداشته نمی شوند.

اگر ظاهر ارتودنسی و کمتر دیده شدن براکت ها برایتان مهم است، نوع سرامیکی می تواند گزینه مناسب تری باشد. اما اگر مقاومت بیشتر و هزینه کمتر را در اولویت قرار می دهید، ارتودنسی فلزی انتخاب کاربردی تری است.

در این مقاله بررسی شده توسط دکتر سعید قریشی، ارتودنسی سرامیکی و فلزی را از ۸ جنبه مهم با هم مقایسه می کنیم.

مقایسه ارتودنسی سرامیکی و فلزی در یک نگاه

نکته: مناسب بودن هر نوع براکت به شرایط دندان ها، نوع ناهنجاری، میزان همکاری بیمار و نظر متخصص ارتودنسی بستگی دارد.

ارتودنسی سرامیکی چیست؟

در ارتودنسی سرامیکی، براکت ها از موادی با رنگ نزدیک به دندان ساخته می شوند. به همین دلیل، هنگام صحبت کردن یا لبخند زدن کمتر دیده می شوند و ظاهر ظریف تری دارند.

برخی مدل های پیشرفته تر ارتودنسی سرامیکی عبارتند از:

• براکت سفیر: نوعی براکت شفاف و کریستالی است که معمولا از براکت سرامیکی معمولی کمتر دیده می شود.
• براکت سرامیکی سلف لیگیت: به جای کش های معمولی، از یک دریچه کوچک برای نگه داشتن سیم استفاده می کند. این مدل ممکن است تمیز کردن ساده تری داشته باشد و احتمال تغییر رنگ کش ها در آن وجود ندارد.

ارتودنسی فلزی چیست؟

در ارتودنسی فلزی، براکت ها معمولا از فولاد ضد زنگ ساخته می شوند. این براکت ها مقاومت بالایی دارند، هزینه آن ها معمولا کمتر است و برای درمان بسیاری از مشکلات ارتودنسی کاربرد دارند.

ارتودنسی فلزی یکی از قدیمی ترین و پرکاربردترین روش های ارتودنسی ثابت است. مدل خودبستن آن، مانند برخی براکت های دیمون فلزی، به جای کش از دریچه مخصوص برای نگه داشتن سیم استفاده می کند.

مقایسه ارتودنسی سرامیکی و فلزی از ۸ جنبه مهم

۱. زیبایی و ظاهر

براکت های سرامیکی هم رنگ دندان هستند و هنگام لبخند زدن کمتر دیده می شوند. به همین دلیل، بسیاری از بزرگسالان و افرادی که ظاهر درمان برایشان اهمیت دارد، این نوع ارتودنسی را ترجیح می دهند.

براکت های فلزی ظاهر مشخص تری دارند؛ هرچند مدل های امروزی نسبت به گذشته ظریف تر شده اند.

۲. هزینه

هزینه ارتودنسی سرامیکی  بیشتر از نوع فلزی است. نوع براکت، مدت درمان و شرایط دندان ها می تواند روی هزینه نهایی تاثیر بگذارد.

برای مثال هزینه ارتودنسی با براکت های سرامیکی در مطب دکتر قریشی برای هر فک ۳۰ میلیون گران تر است

ارتودنسی فلزی معمولا گزینه مقرون به صرفه تری است و برای افرادی که بودجه محدودتری دارند، انتخاب مناسب تری محسوب می شود.

۳. استحکام و احتمال شکستگی

براکت های فلزی مقاومت بالایی دارند و در برابر فشار و ضربه کمتر آسیب می بینند. در مقابل، براکت های سرامیکی شکننده تر هستند و ممکن است در اثر ضربه یا وارد شدن فشار زیاد ترک بخورند یا بشکنند.

به همین دلیل، افرادی که فعالیت های پرتحرک دارند یا احتمال ضربه به دهانشان بیشتر است، باید این تفاوت را در نظر بگیرند.

۴. مدت درمان

در بعضی موارد، اصطکاک میان سیم و براکت سرامیکی می تواند روند حرکت دندان ها را کمی متفاوت کند و باعث شود درمان اندکی طولانی تر شود. با این حال، این موضوع برای همه افراد یکسان نیست.

مدت درمان بیشتر به شدت نامرتبی، نوع ناهنجاری، وضعیت دندان ها و همکاری بیمار بستگی دارد. بنابراین نمی توان گفت ارتودنسی سرامیکی همیشه طولانی تر از نوع فلزی است.

۵. درد و راحتی

هر دو نوع ارتودنسی ممکن است در روزهای اول درمان یا پس از تنظیم سیم باعث احساس فشار، حساسیت و ناراحتی خفیف شوند. معمولا تفاوت چشمگیری میان میزان درد ارتودنسی سرامیکی و فلزی وجود ندارد.

این ناراحتی اغلب پس از چند روز کمتر می شود. اگر درد شدید یا طولانی داشتید، بهتر است موضوع را با متخصص ارتودنسی در میان بگذارید.

۶. تغییر رنگ و لک پذیری

خود براکت های سرامیکی معمولا تغییر رنگ نمی دهند. اما کش های شفاف یا سفید اطراف براکت ممکن است در اثر مصرف چای، قهوه، نوشیدنی های رنگی و سیگار لک شوند.

در براکت های خودبستن، برای نگه داشتن سیم از کش استفاده نمی شود؛ بنابراین مشکل تغییر رنگ کش ها وجود ندارد. البته رعایت بهداشت دهان در هر دو روش ضروری است.

۷. بهداشت و مراقبت

تمیز کردن اطراف براکت ها در هر دو نوع ارتودنسی اهمیت زیادی دارد. باقی ماندن غذا و پلاک میکروبی می تواند باعث پوسیدگی دندان، التهاب لثه و ایجاد لکه های سفید روی دندان شود.

براکت های خودبستن ممکن است به دلیل نداشتن کش، تمیز کردن ساده تری داشته باشند؛ اما این موضوع به معنای بی نیاز شدن از مسواک، برس بین دندانی و نخ دندان نیست.

۸. مناسب بودن برای افراد مختلف

ارتودنسی سرامیکی معمولا برای بزرگسالان و افرادی مناسب است که کمتر دیده شدن براکت ها برایشان اهمیت دارد.

ارتودنسی فلزی به دلیل مقاومت بالا، هزینه کمتر و کاربرد گسترده، معمولا برای کودکان، نوجوانان و افراد فعال گزینه مناسب تری است. با این حال، انتخاب نوع براکت باید بر اساس شرایط دندان ها و نظر متخصص ارتودنسی انجام شود.

چه کسانی بهتر است ارتودنسی سرامیکی را انتخاب نکنند؟

ارتودنسی سرامیکی برای بسیاری از افراد مناسب است، اما ممکن است برای گروه های زیر انتخاب اول نباشد:

• کودکان و نوجوانان پرتحرک
• افرادی که چای، قهوه یا نوشیدنی های رنگی زیادی مصرف می کنند
• افرادی که بودجه محدودتری دارند
• افرادی که احتمال رعایت نکردن مراقبت های درمانی در آن ها زیاد است

این موارد به معنی ممنوع بودن ارتودنسی سرامیکی نیستند. متخصص ارتودنسی می تواند با توجه به شرایط شما، مناسب ترین گزینه را پیشنهاد دهد.

بالاخره ارتودنسی سرامیکی بهتر است یا فلزی؟

اگر بزرگسال هستید و کمتر دیده شدن براکت ها برایتان اهمیت دارد، ارتودنسی سرامیکی، براکت سفیر یا مدل سرامیکی خودبستن می تواند گزینه مناسبی باشد.

اگر مقاومت بیشتر، هزینه کمتر و مراقبت ساده تر برایتان در اولویت است، ارتودنسی فلزی انتخاب کاربردی تری خواهد بود. البته هیچ کدام از این دو روش برای همه افراد به طور مطلق بهتر نیستند. انتخاب نهایی باید بر اساس وضعیت دندان ها، نوع ناهنجاری، بودجه و نظر متخصص ارتودنسی انجام شود.

سوالات متداول

۱. آیا ارتودنسی سرامیکی درد بیشتری دارد؟

خیر. میزان درد و احساس فشار در ارتودنسی سرامیکی و فلزی معمولا تفاوت زیادی ندارد. هر دو نوع براکت ممکن است در روزهای اول درمان یا پس از تنظیم سیم باعث ناراحتی موقت شوند.

۲. آیا براکت سرامیکی باعث زرد شدن دندان می شود؟

خود براکت سرامیکی معمولا تغییر رنگ نمی دهد. با این حال، کش های شفاف اطراف براکت ممکن است در اثر مصرف چای، قهوه، نوشیدنی های رنگی و سیگار لک شوند. در مدل های خودبستن، چون از کش استفاده نمی شود، این مشکل وجود ندارد.

۳. آیا براکت سرامیکی زودتر از براکت فلزی می شکند؟

براکت های سرامیکی نسبت به براکت های فلزی شکننده تر هستند و در صورت وارد شدن ضربه یا فشار زیاد، احتمال شکستگی آن ها بیشتر است. به همین دلیل، برای افراد پرتحرک یا کسانی که احتمال ضربه به دهانشان زیاد است، براکت فلزی ممکن است گزینه مناسب تری باشد.

۴. آیا مدت درمان با ارتودنسی سرامیکی بیشتر است؟

در بعضی موارد، اصطکاک بیشتر میان سیم و براکت سرامیکی می تواند روند درمان را کمی طولانی تر کند؛ اما این تفاوت معمولا زیاد نیست و برای همه افراد اتفاق نمی افتد. مدت درمان به وضعیت دندان ها، نوع ناهنجاری و همکاری بیمار بستگی دارد.

۵. تفاوت براکت سرامیکی و سفیر چیست؟

براکت سفیر نوعی براکت شفاف و کریستالی است که معمولا از براکت سرامیکی معمولی کمتر دیده می شود. ظاهر ظریف تر، یکی از مزایای آن است؛ اما هزینه آن معمولا بیشتر است.

۶. برای کودکان ارتودنسی سرامیکی بهتر است یا فلزی؟

در بسیاری از موارد، ارتودنسی فلزی برای کودکان انتخاب مناسب تری است؛ چون مقاومت بیشتری دارد و معمولا هزینه آن کمتر است. با این حال، تصمیم نهایی باید با توجه به وضعیت دندان ها، میزان همکاری کودک و نظر متخصص ارتودنسی گرفته شود.